Temiz, inciler gibi beyaz dişler, sadece “estetik açıdan hoş” olmaktan çok daha fazlasıdır: Aynı zamanda iyi bir sağlığın ve ağız hijyeninin temsilcisidirler. Ne yazık ki, birçok yiyecek parlak gülüşünüzü lekeleyebilir ve ışıltısını azaltabilir. Lekeler yaygın görülse de, çoğu kişi bunların tam olarak nasıl oluştuğunu ve lekeli dişlerden nasıl kaçınılacağını anlamakta zorlanır. Belirli yiyeceklerin diş renklenmesine nasıl sebep olduğunu anlamak, bu yaygın soruya yanıt bulmada atılacak ilk adımdır.

🦷 Diş Lekeleri ve Türleri
Diş lekesi; kahve, çay, şekerleme vb. yiyecek, içecek ve ilaçlarda bulunan belirli pigmentler nedeniyle diş yüzeyinde oluşan sarı, kahverengi, gri veya siyah renk değişikliğidir. Diş lekelerinin birkaç türü vır ve tam türünü bilmek, renklenmenin altında yatan nedeni daraltmaya yardımcı olur. Yaygın diş lekeleri şu şekilde sınıflandırılır:
İçsel (İç) Lekeler
Bu lekeler, genellikle dentin olmak üzere dişlerin iç kısmındaki değişiklikler nedeniyle oluşur. Yaygın nedenler arasında ilaçlar (erken çocukluk döneminde Tetrasiklinler), yaşa bağlı değişiklikler, travma, enfeksiyon vb. sayılabilir. Bu lekelerin doğası gereği, bunları çıkarmak çok zordur ve porselen laminalar veya profesyonel diş beyazlatma seansları gibi özel estetik diş hekimliği müdahalelerine ihtiyaç duyulabilir.
Dışsal (Dış) Lekeler
Dışsal lekeler en yaygın türdür ve dişlerin dış minesindeki hasar nedeniyle oluşur. Kirli dişlerin bu yaygın nedeni, tahriş edici yiyecekler, içecekler, sigara içmek, tütün çiğnemek ve zayıf ağız hijyeni standartlarından kaynaklanır.
Yaşlanma Değişikliklerinden Kaynaklanan Lekeler
Dişlerdeki yaşlanma değişiklikleri hem içsel hem de dışsal lekelere yol açar. Uzun süre leke yapan yiyecek ve içeceklere maruz kalmanın, alttaki koyu renkli dentinin görünmesine izin veren incelmiş mine ile birleşmesi, yaşa bağlı diş lekelenmesine neden olur.
Plak/Tartar ile İlişkili Lekeler
Plak ve tartar, lekeleri hapsetme ve fırçalama gibi geleneksel ağız hijyeni yöntemleriyle çıkarılmalarını engelleme eğilimindedir. Bu tür lekeler sadece bir diş kliniğinde/polikliniğinde yapılan temizlikle giderilebilir.

☕ Dişleri Lekeyleyen Yaygın Yiyecekler
Günlük beslenmemizde diş lekelenmesine neden olan bazı yaygın suçlular şunlardır:
Çay ve Kahve
İnternet, “Kahve dişleri leker mi?” veya “Çay dişleri leker mi?” gibi sorularla doludur. Her ikisinin de yanıtı kesin bir “Evet”tir. Çay ve kahve asidik içeceklerdir, bu nedenle düzenli tüketildiğinde mine pürüzlülüğünü artırabilir. Bunun yanı sıra, her ikisi de tanenler gibi leke yapıcı bileşikler içerir ve bunlar minenin mikroskobik pürüzlü konturlarına yapışarak dışsal lekelere yol açar.
Kola ve Gazlı İçecekler
Kolalar ve gazlı içecekler dişlere üç cepheden saldırır. Asidik bileşikler zamanla mineyi aşındırır, renklendiriciler (özellikle koyu renkli içeceklerde) pürüzlü mineye yapışır ve yüksek şeker içeriği zararlı ağız bakterilerinin yaşamasına yardımcı olur.
Şarap/Alkol
Şarap (kırmızı veya beyaz), mineye verdiği asidik hasar nedeniyle dişleri lekeleyebilir. Bu da, antosiyaninler ve tanenler gibi pigment ve tahriş edici maddelerin yüzeye yapışmasına ve göze hoş görünmeyen lekeler oluşturmasına olanak tanır.
Enerji İçecekleri
Enerji içecekleri oldukça asidiktir, yapay pigmentler/renklendiriciler içerir ve yüksek şeker içerikleri ağız bakterilerinin büyümesini teşvik eder. Tüm bu faktörler, dişlerin uzun süre maruz kalmasıyla birlikte dışsal lekelere yol açar.
Şekerleme
Şekerlemeler yüksek oranda şeker ve yapay pigment içerir. Ayrıca, çoğu şekerlemenin doğal dokusu, diş yüzeyine yapışmalarını ve dolayısıyla maruziyet süresini uzatmalarını sağlar.
Meyveler
Çeşitli meyveler güçlü doğal pigmentlere sahiptir ve suları oldukça asidiktir. Asit, diş minesini aşındırarak içteki koyu dentini ortaya çıkarırken, doğal pigmentler pürüzlü mineye yapışarak leke oluşturur.
Balzamik Sirke
Dişleri lekeleyen yiyecekler söz konusu olduğunda, Balzamik sirke en asidik olanlardan biridir (pH 2.5 ila 3.5). Sadece minesini kendi koyu pigmentlerine karşı zayıflatmakla kalmaz, aynı zamanda onu diğer yiyecek ve içeceklerdeki pigmentli bileşiklere karşı hassas hale getirir.
Zerdeçal
Zerdeçal, kurkumin adı verilen çok konsantre bir pigment içerir. Sık ve uzun süreli maruziyette, özellikle mine zaten hasarlıysa, dişlerde lekelenme yaygındır.

✨ Lekeli Dişler Nasıl Düzeltilir? Bunun için Profesyonel Bir Tedavi Var mı?
Erken dönem lekeler iyi, sürdürülebilir ve tutarlı bir ağız hijyeni rutini ile geri dönüşümlü olsa da, içsel veya derinlemesine yerleşmiş dışsal lekeleri çıkarmak kolay değildir. İşte bu noktada profesyonel diş temizliği ve beyazlatma seansları devreye girer:
Diş Beyazlatma Nedir?
Sertifikalı ve eğitimli bir diş hekimi, kişinin dişlerinin rengini açmak için estetik bir işlem gerçekleştirdiğinde, buna diş beyazlatma tedavisi denir. Reçetesiz satılan diş beyazlatma kitleriyle karşılaştırıldığında, bu süreç, lisanslı bir diş hekiminin gözetiminde daha güçlü ve etkili ağartma ajanları kullanır.
Profesyonel Diş Beyazlatma Adımları
Klinik içi diş beyazlatma prosedürünün yaygın adımları şunları içerir:
- Diğer sorunları ekarte etmek için kapsamlı diş konsültasyonu ve muayenesi
- Birikmiş plak ve tartarı temizlemek için profesyonel temizlik
- Diş etlerine koruyucu bariyer ve yanakları ve dudakları uzak tutmak için bir retraktör uygulanması
- Beyazlatma tedavisinin yapılması (Ağartma ajanı/Lazerler)
- Beyazlatma ajanının temizlenmesi ve ağız boşluğu ile dişlerin iyice durulanması
- Hassasiyeti azaltmak için remineralizasyon
Profesyonelce yapılsa bile bir beyazlatma tedavisi, kalıcılık için bakım gerektirir. Ayrıca, tedavi sonrası talimatlar genellikle leke yapan yiyeceklere maruz kalmaktan kaçınmayı ve hassasiyet sorunlarını gideren diş macunları kullanmayı içerir.
Bir danışma için bizimle iletişime geçin!
